ماده 36 – ترتیب انتخاب هیأت رئیسه اتاقهای اصناف شهرستان، وظایف هیأت رئیسه،طرز تشکیل جلسات و تعداد کمیسیونهای آن و سایر مقررات مربوط به اداره اتاقها وحقالزحمه خدمات آنها طبق آیین نامهای خواهد بود که توسط دبیرخانه هیأت عالینظارت با کسب نظر از اتاقهای اصناف مرکز استان تهیه و به تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید.
مادههای قوانین
دسته: مالی و تجاری ، قانون: قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382/12/24 با اصلاحات تا 1403/05/02
ماده45– وظایف و اختیارات اتاق اصناف ایران بهشرح زیر است:
1– ابلاغ دستورالعملهای اجرایی و نظارتی مصوب هیأتعالی نظارت به اتاقهای اصناف شهرستانها
2– ارائه نظر مشورتی در مورد مسائل صنفی به وزارت صنعت، معدن و تجارت و سایر دستگاههای اجرایی
3– ساماندهی امور مرتبط با اصناف و مشارکت در تنظیم بازار
4 – تنظیم بودجه سالانه اتاق و ارائه آن تا اول بهمنماه هر سال به دبیرخانه هیأتعالی نظارت جهت رسیدگی و تصویب در هیأتعالی نظارت
5 – تنظیم ترازنامه مالی سالانه و ارائه آن تا پایان اردیبهشتماه هر سال به دبیرخانه هیأتعالی نظارت جهت رسیدگی و تصویب در هیأتعالی نظارت
6 – نظارت بر عملکرد اتاقهای اصناف شهرستانها و مراکز استانها و مدیریت بازرسی و نظارت آنها بر واحدهای صنفی
7– سایر امور محوله از سوی هیأتعالی نظارت و وزارت صنعت، معدن و تجارت در راستای اختیارات تفویضی در چهارچوب این قانون
تبصره1– اتاق اصناف ایران میتواند قسمتی از وظایف و اختیارات خود را به اتاقهای اصناف استانها و شهرستانها تفویض کند.
تبصره2– دستورالعملهای موضوع این ماده باید بهگونهای تدوین شود که متضمن تداخل در وظایف و اختیارات قانونی هیأتعالی نظارت، کمیسیونهای نظارت، اتحادیهها و اتاقهای اصناف مراکزاستانها و شهرستانها نشود.
تبصره3– رئیس اتاق اصناف ایران در شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی عضویت مییابد.
تبصره4– اتاق اصناف ایران میتواند در راستای ایفای وظایف خود کمیسیونهای تخصصی صنفی متشکل از اعضای اتحادیههای آن صنف در سراسر کشور را تشکیل دهد.
ماده52 – کمیسیون نظارت موظف است برای نظارت بر واحدهای صنفی، بازرسان و ناظرانی از بین معتمدان خود تعیین کند. گزارش بازرسان و ناظران برای مراجع قانونی ذیصلاح قابل پیگیری است. برای بازرسان و ناظران از سوی کمیسیون نظارت کارت شناسایی صادر میشود.
تبصره – دبیرخانه هیأت عالی نظارت موظ–ف اس–ت ظرف ششماه پس از لازمالاجراء شدن این قانون، آیین نامه اجرایی چگونگی انتخاب و تأمین مالی بازرسان و ناظران موضوع این ماده و چگونگی نظارت و برخورد با تخلفهای آنها را تهیه کند و بهتصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت برساند.
ماده 61 – عرضه خارج از شبکه: عبارت است از عرضه کالا یا ارائه خدمت برخلاف ضوابط و شبکههای تعیین شده از طرف وزارت صنعت، معدن و تجارت یا دستگاه اجراییذیربط.
جریمه عرضه خارج از شبکه، با عنایت به دفعات تکرار در طول هر سال به شرح زیر است:
الف – مرتبه اول – الزام به عرضه کالا یا ارائه خدمت، در شبکه و جریمه نقدیمعادل دو برابر ارزش روز کالا یا خدمت خارج شده از شبکه در زمان تخلف.
ب – مرتبه دوم – الزام به عرضه کالا یا ارائه خدمت در شبکه و جریمه نقدی معادل چهار برابر ارزش روز کالا یا خدمت خارج شده از شبکه در زمان تخلف.
ج – مرتبه سوم – الزام به عرضه کالا یا ارائه خدمت در شبکه و جریمه نقدی معادلشش برابر ارزش روز کالا یا خدمت خارج شده از شبکه در زمان تخلف و نصب پارچه یاتابلو بر سردر محل کسب به عنوان متخلف صنفی به مدت یک ماه.
ماده 79 – وزارت صنعت، معدن و تجارت مکلف است بارعایت بند (ه–) ماده (55) این قانوننسبت به صدور پروانه کسب برای افرادی که نام برده میشوند، در صورتی که دارای محلکسب ملکی یا اجارهای باشند، اقدام کند:
الف – جانباز، همسر جانباز، یکی از فرزندان جانباز متوفی و یکی از فرزندان جانبازاز کارافتاده.
ب – آزاده، همسر آزاده، یکی از فرزندان آزاده متوفی و یکی از فرزندان آزاده ازکارافتاده.
ج – کلیه اعضای خانواده شهدا اعم از همسر، فرزند، والدین، خواهر و برادر.
آیین نامه اجرایی این ماده به وسیله دبیرخانه هیأت عالی نظارت با همکاری بنیادشهید، بنیاد جانبازان انقلاب اسلامی و ستاد آزادگان تهیه و به تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید.
تبصره 1 – صدور پروانه کسب پس از دریافت معرفینامه از نهاد ذیربط و احرازشروط لازم تنها برای یک بار خواهد بود.
تبصره 2 – اتحادیهها موظفند دارنده پروانه کسب را به عنوان فرد صنفی بپذیرند.همچنین کلیه سازمانهای ذیربط موظفند نسبت به اعطای تسهیلات و امکانات همسان باسایر افراد صنفی عضو آن اتحادیه برای دارنده پروانه کسب اقدام کنند.
تبصره 3 – افراد صنفی موضوع این ماده نمیتوانند شغل دیگری داشته باشند، یا ازوزارتخانههای دیگر موافقت اصولی یا پروانه تأسیس دریافت کرده باشند، مگر آن کهموضوع موافقت اصولی یا پروانه تأسیس مرتبط با موضوع فعالیتی باشد که برای آندرخواست پروانه کسب کردهاند.
تبصره 4 – افراد صنفی موضوع این ماده میتوانند درصورت منتقل شدن بهشهرستان یا استان دیگر، به شرط ابطال پروانه کسب قبلی، در محل جدید با رعایت مفاداین ماده، پروانه کسب معوض دریافت دارند.
ماده 6 – پروانه تخصصی و فنی: گواهینامهای است که بر داشتن مهارت انجام دادنکارهای تخصصی یا فنی دلالت دارد و به وسیله مراجع ذیصلاح صادر میشود.
ماده 17 – افراد صنفی مکلفند قوانین و مقررات جاری کشور، از جمله قوانین ومقررات صنفی، انتظامی، بهداشتی، ایمنی، حفاظت فنی و زیباسازی محیط کار و دستورالعملهای مربوط به نرخگذاری کالاها و خدمات را که از سوی مراجع قانونیذیربط ابلاغ میگردد، رعایت و اجرا کنند.
تبصره 1 – افراد صنفی مکلفند پیش از بهکارگیری کسانی که برای انجام دادنخدمات به منازل و اماکن مراجعه میکنند، مراتب را به اتحادیه اطلاع دهند تا اتحادیه پساز اخذ نظر نیروی انتظامی، نسبت به صدور کارت شناسائی عکسدار با درج تخصصاقدام لازم را به عمل آورد.
تبصره 2 – افراد صنفی مجاز نیستند برای جلب مشتری درباره محصولات، کالاها یاخدمات، برخلاف واقع تبلیغ کنند. درغیر این صورت طبق ماده (68) این قانون با آنها رفتار خواهد شد.
تبصره3– انتشار هرگونه آگهی تبلیغاتی به هر طریق توسط فرد صنفی فاقد پروانه کسب معتبر، ممنوع است و متخلف به جریمه نقدی از یک میلیون (1.000.000) ریال تا دویست و پنجاه میلیون (250.000.000) ریال محکوم میشود.
رسانههای گروهی، چاپخانهها و مؤسسات تولید محصولات چندرسآنهای مکلفند قبل از قبول سفارش تولید یا نشر هرگونه آگهی تبلیغاتی، یک نسخه از پروانه کسب متقاضی را مطالبه نمایند، در غیر اینصورت به جریمه نقدی موضوع این تبصره محکوم میشوند.
ماده 26 – هرگاه شخصی بخواهد فعالیتی صنفی را آغاز کند، ابتدا باید به اتحادیهذیربط مراجعه و تقاضای کتبی خود را تسلیم و رسید دریافت دارد . اتحادیه مکلف استدر چارچوب مقررات نظر خود را مبنی بر رد یا قبول تقاضا حداکثر ظرف پانزده روز بااحتساب ایام غیرتعطیل رسمی به صورت کتبی به متقاضی اعلام کند. عدم اعلام نظر درمدت یاد شده به منزله پذیرش تقاضا محسوب میگردد. درصورت قبول تقاضا توسطاتحادیه، متقاضی باید از آن تاریخ ظرف حداکثر سه ماه مدارک مورد نیاز اتحادیه را تکمیلکند و به اتحادیه تسلیم دارد. درغیر این صورت متقاضی جدید محسوب خواهد گردید.اتحادیه موظف است پس از دریافت تمام مدارک لازم و با رعایت ضوابط، ظرف پانزدهروز نسبت به صدور پروانه کسب و تسلیم آن به متقاضی اقدام کند. همچنین متقاضی پروانه کسب موظف است از تاریخ دریافت پروانه کسب ظرف شش ماه نسبت به افتتاح محل کسب اقدام کند.
تبصره 1 – چنانچه اتحادیه درخواست متقاضی پروانه کسب را رد کند یا از صدورپروانه کسب استنکاف ورزد، باید مراتب را با ذکر دلایل مستند به طور کتبی به متقاضیاعلام کند. در صورتی که متقاضی به آن معترض باشد، میتواند اعتراض کتبی خود راظرف بیست روز از تاریخ دریافت پاسخ به اتاق اصناف شهرستان ذیربط تسلیم دارد.
اتاق اصناف شهرستان مکلف است طی پانزده روز به اعتراض متقاضی رسیدگی و نظر نهائی خود را برای اجرا به اتحادیه مربوط اعلام کند.
تبصره 2 – در صورتی که اتحادیه یا متقاضی به نظر اتاق اصناف شهرستان معترضباشند میتوانند ظرف بیست روز از زمان ابلاغ نظر اتاق اصناف شهرستان اعتراض خود رانسبت به نظر اتاق مذکور به کمیسیون نظارت منعکس کنند. کمیسیون نظارت مکلف است ظرف یک ماه نظر خود را اعلام دارد. نظر کمیسیون نظارت در این مورد معتبر و قابلاجرا است، مگر آن که هیأت عالی نظارت نظر کمیسیون نظارت را ظرف یک ماه پس ازدریافت اعتراض، نقض کند. دراین صورت نظر هیأت عالی نظارت قطعی و لازمالاجراءاست. درصورت اعتراض هر یک از طرفین میتوانند به مراجع ذیصلاح قضایی مراجعه کنند.
تبصره3– برای صنوفی که تعداد آنها به حد نصاب لازم برای تشکیل اتحادیه نرسیده است یا فاقد اتحادیهاند، ارائه پروانه کسب و سایر امور صنفی از طریق اتحادیه همگن یا اتاق اصناف شهرستان مربوط، بنا به تشخیص کمیسیون نظارت صورت میگیرد.
تبصره 4 – واحدهای صنفی که به عنوان آلاینده یا مزاحم نقل مکان داده میشوند،همچنان عضو اتحادیهای که بودهاند خواهند ماند، حتی اگر در محدوده جغرافیائیجدیدی قرار گیرند.
ماده 37 – وظایف و اختیارات اتاقهای اصناف شهرستان به شرح زیر است:
الف – ایجاد هماهنگی بین اتحادیهها، نظارت بر عملکرد آنها و راهنمایی صنوف.
ب – تنظیم و تصویب آیین نامههای مالی، استخدامی، اداری، آموزشی و تشکیلاتیاتحادیهها و تغییرات آنها.
ج – اظهارنظر درمورد ضوابط خاص داخلی اتحادیههای تحت پوشش برای صدورپروانه کسب جهت بررسی و تصویب کمیسیون نظارت.
د – نظارت بر حسن اجرای اقدامات اتحادیهها درخصوص صدور پروانه کسب ازجهت تطبیق با مقررات این قانون و آیین نامههای آن.
ه– – تأیید، انتخاب و معرفی نمایندگان اتحادیهها به ادارههای امور مالیاتی،هیأتهای حل اختلاف مالیاتی و سایر مراجعی که به موجب قانون معرفی نماینده از طرفصنوف به عمل میآید.
و– اجرای مصوبات هیأتعالی نظارت، کمیسیون نظارت و اتاق اصناف ایران حسب مقررات این قانون
ز – نظارت بر اجرای مقررات فنی، بهداشتی، ایمنی، انتظامی، حفاظتی،بیمهگزاری، زیباسازی و سایر مقررات مربوط به واحدهای صنفی که از طرف مراجعذیربط وضع میشود. همچنین همکاری با مأموران انتظامی دراجرای مقررات.
تبصره – چنانچه افراد صنفی در انجام دادن ضوابط انتظامی که در موارد خاصتعیین و ازطریق اتاق اصناف شهرستان ابلاغ میگردد؛ و نیز دراجرای مقررات بهداشتی، ایمنییا زیباسازی با مخالفت مالک ملک مواجه شوند، میتوانند با جلب موافقت اتاق اصناف شهرستان و با هزینه خود اقدام مقتضی را به عمل آورند.
ح – رسیدگی به اعتراض افراد صنفی نسبت به تصمیمات اتحادیهها.
ط – انتخاب و معرفی یک نفر نماینده از بین اعضاء هیأت رئیسه به کمیسیوننظارت برای نظارت بر حسن اجرای انتخابات هیأت مدیره اتحادیهها.
ی – پیشنهاد تشکیل اتحادیه جدید یا ادغام اتحادیهها یا تقسیم یک اتحادیه به دویا چند اتحادیه برای اتخاذ تصمیم به کمیسیون نظارت.
ک – تعیین نوع و نرخ کالاها و خدماتی که افراد هر صنف میتوانند برای فروش،عرضه یا ارائه کنند و پیشنهاد آن برای اتخاذ تصمیم به کمیسیون نظارت و اعلام مصوبهکمیسیون به اتحادیهها برای ابلاغ به افراد صنفی با هدف جلوگیری از تداخل صنفی.
م – تنظیم ساعات کار و ایام تعطیل واحدهای صنفی با توجه به طبیعت و نوع کارآنان و ارائه برنامه برای اتخاذ تصمیم به وسیله کمیسیون نظارت.
تبصره – بهمنظور ایجاد وحدت رویه بین کمیسیونهای نظارت شهرستانها، دستورالعمل نحوه تنظیم ساعات کار و ایام تعطیلی واحدهای صنفی براساس دستورالعملی است که با پیشنهاد اتاق اصناف ایران و با همکاری نیروی انتظامی توسط دبیرخانه هیأتعالی نظارت تهیه میشود و حداکثر ظرف سه ماه از لازمالاجراء شدن این قانون بهتصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت میرسد.
ن – همکاری و معاضدت با سایر اتاقهای اصناف شهرستان و اتاق بازرگانی و صنایع ومعادن ایران و اتاق تعاون.
س – تصویب بودجه، ترازنامه و صورتهای مالی اتحادیهها پس از رسیدگی به آنها و نظارت بر عملیات مالی اتحادیهها.
ع – درجهبندی واحدهای صنفی، در موارد لزوم، طبق ضوابط و مقرراتی که توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت و با کسب نظر نیروی انتظامی و اتحادیههای ذیربط تهیه میشود و بهتصویب کمیسیون نظارت میرسد.
ف – اجرای برنامههای علمی، آموزشی، فرهنگی و پژوهشی مورد نیاز برای ارتقای سطح آگاهیهای هیأت مدیره اتحادیهها با همکاری دستگاههای اجرایی و بخش خصوصی ذیربط و بسیج اصناف کشور در چهارچوب مقررات
ص – تنظیم ترازنامه و صورتهای مالی سالانه و تسلیم آن ظرف دو ماه بعد از پایانهر سال مالی به کمیسیون نظارت برای رسیدگی و تصویب.
تبصره – کمیسیون نظارت مکلف است ترازنامه و صورتهای مالی را ظرف یک ماهرسیدگی کند و نتیجه را به اتاق اصناف شهرستان اعلام دارد. تأیید ترازنامه به منزلهمفاصاحساب دوره عملکرد اتاق اصناف شهرستان خواهد بود.
ق – تنظیم بودجه سال بعد و تسلیم آن تا اول بهمن ماه هر سال به کمیسیون نظارتبرای تصویب و نظارت بر اجرای آن.
تبصره – کمیسیون نظارت موظف است تا پایان بهمنماه، بودجه پیشنهادی اتاق اصناف را بررسی و پس از تصویب اعلام نماید.
ر – سایر مواردی که در این قانون پیشبینی شده است.
ش – تشکیل واحدهای بازرسی و نظارت به منظور نظارت بر عملکرد واحدهای صنفی و بررسی شکایات
ت – عضویت رؤسای اتاقهای اصناف شهرستانها و مراکز استانها در شورای اداری شهرستانها و مراکز استانها
تبصره 1 – اداره امور اتاقهای اصناف شهرستان و همچنین پیگیری و اجرای مصوباتاجلاس اتاقهای اصناف شهرستان و نیز مسئولیت پیگیری و اجرای بندهای (الف)، (د)، (ه–)،(ز)، (ح)، (ط)، (ل)، (ن)، (ع) و (ف) این ماده، به هیأت رئیسه اتاقهای اصناف شهرستان و سایروظایف و اختیارات محوله به اجلاس عمومی اعضای اتاقهای اصناف شهرستان واگذار میگردد.
تبصره 2 – اتاقهای اصناف شهرستان با وزارت آموزش و پرورش درمورد آموزش مهارتهایشاخه کار دانش همکاری لازم را به عمل خواهند آورد.
تبصره 3 – اتاقهای اصناف شهرستان مجازند برای تشکیل بانک اصناف، مؤسسه اعتباری،صندوق قرضالحسنه، شرکت تعاونی اعتبار و دیگر مؤسسات پولی، بانکی، مالی واعتباری، طبق قوانین و مقررات جاری کشور اقدام کنند.
ماده37مکرر– منابع مالی اتاق اصناف شهرستان عبارتند از:
1– بیست درصد(20%) دریافتی از درآمد اتحادیهها
2– درصدی از محل وجوه ناشی از جرائم و تخلفات صنفی موضوع تبصره (7) ماده (72) این قانون
3– وجوه دریافتی در ازای ارائه خدمات غیرموظف به اشخاص حقیقی و حقوقی اعم از دولتی و غیردولتی
ماده 46 – شیوه اداره، مصارف وجوه اتاق اصناف ایران و بازپرداخت هزینههای قابل قبول ناشی از عضویت اعضاء در شورا، به موجب آیین نامهای خواهد بودکه توسط دبیرخانه هیأت عالی نظارت و با نظرخواهی از اتاقهای اصناف مرکز استان تهیه و بهتصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید.
ماده 62 ـ عرضه و فروش کالای قاچاق: حمل و نقل نگهداری عرضه و فروش کالای قاچاق توسط واحدهای صنفی ممنوع است و متخلف با عنایت به دفعات تکرار در طول هر سال به شرح زیر جریمه می گردد:
الف ـ مرتبه اول ـ جریمه نقدی معادل دو برابر قیمت روز کالای قاچاق و ضبط کالای قاچاق موجود به نفع دولت.
ب ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی معادل پنج برابر قیمت روز کالای قاچاق ضبط کالای قاچاق موجود به نفع دولت و نصب پارچه یا تابلو برسر در محل کسب به عنوان متخلف صنفی به مدت یک ماه.
ج ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی معادل ده برابر قیمت روز کالای قاچاق ضبط کالای قاچاق موجود به نفع دولت و نصب پارچه یا تابلو بر سر در محل کسب به عنوان متخلف صنفی و تعطیل محل کسب به مدت شش ماه.
د ـ چنانچه در قوانین دیگر برای عرضه و فروش کالای قاچاق مجازات شدیدتری پیش بینی شده باشد متخلف به مجازات مزبور محکوم خواهد شد.
تبصره ـ آیین نامه اجرایی این ماده درمورد چگونگی اجراء نحوه تخصیص و پرداخت حق الکشف ماموران یا دستگاه مربوطه و نگهداری کالا توسط اتاق اصناف ایران با همکاری دستگاه های ذی ربط تهیه می شود و حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ لازم الاجراء شدن قانون به تصویب وزیر صنعت معدن و تجارت می رسد. (الحاقی 12/06/1392)
ماده 80 – صدور پروانه کسب برای اماکن با کاربری اداری یا کارگاهی بلامانع است.
ماده 7 – اتحادیه : شخصیتی حقوقی است که از افراد یک یا چند صنف که دارایفعالیت یکسان یا مشابهاند، برای انجام دادن وظایف و مسئولیتهای مقرر در این قانونتشکیل میگردد.
ماده18– در صورتی که دارنده پروانه کسب بخواهد محل کسب خود را به دیگری واگذار کند، باید درخواست کتبی خود را به اتحادیه تسلیم نماید. اتحادیه در صورتی که فرد معرفی شده را واجد شرایط قانونی بداند با رعایت سایر مقررات، پس از ابطال پروانه کسب قبلی، پروانه جدیدی به نام فرد معرفی شده صادر میکند.
تبصره – درصورت درخواست صاحب پروانه مبنیبر تغییر پروانه کسب به حرفهای دیگر، علاوه بر طی مراحل قانونی، استعلام و تسویه حساب از اتحادیه قبلی ضروری است. عدم پاسخگویی اتحادیه قبلی ظرف پانزده روز پس از تاریخ استعلام به منزله نظر موافق تلقی میشود.
ماده 27- هر شخص حقیقی یا حقوقی که بدون پروانه کسب دائم یا موقت به کسب بپردازد، همزمان با صدور اخطاریه با مهلت بیست روز به جریمه نقدی معادل ده میلیون (۱۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال محکوم و مبلغ مذکور به حساب درآمد عمومی نزد خزانه داری کل کشور واریز می شود و در صورت عدم اخذ پروانه در مهلت مزبور، محل کسب رأساً از طریق فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران مهر و موم (پلمب) می شود. این مهلت در خصوص موارد مجوزهای تأیید محور، وجود ندارد و بلافاصله مهروموم (پلمب) صورت خواهد گرفت.
جریمه مذکور هر ساله بر اساس نرخ تورم اعلامی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعدیل و به روزرسانی میشود. (اصلاحیه مورخ ۱۴۰۳/۵/۲)
تبصره 1 – قبل از پلمب محل دایر شده، از ده تا بیست روز به دایرکننده مهلت دادهمیشود تا کالاهای موجود در محل را تخلیه کند.
تبصره 2 – کسانی که پلمب یا لاک و مهر محلهای تعطیل شده در اجرای این قانون را بشکنند و محلهای مزبور را به نحوی از انحاء برای کسب مورد استفاده قرار دهند، بهمجازاتهای مقرر در قانون مجازات اسلامی محکوم خواهند شد.
تبصره 3 – پرداخت عوارض توسط اشخاص موضوع این ماده موجب احراز هیچیک از حقوق صنفی نخواهد شد.
تبصره4– درصورت عدم شناسایی یا عدم درخواست پلمب واحدهای صنفی فاقد پروانه کسب ازسوی اتحادیه مربوط، اتاق اصناف شهرستان و نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران مکلفند واحدهای فاقد پروانه کسب را شناسایی و پلمب نمایند.
تبصره5 – در مورد مشاغل خانگی، سایر مشاغل و تعاونیهای توزیع و مصرف که براساس قوانین و مقررات دیگری تشکیل میشوند بر همان اساس عمل میشود.
تبصره ۶- به منظور تقویت همکاریهای فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران با تشکلهای صنفی و شناسایی واحدهای صنفی فاقد پروانه کسب و جبران هزینه های مربوط به مهروموم (پلمب) یا فک مهروموم (پلمب) واحدهای صنفی که به موجب قانون و مقررات نظام صنفی انجام میشود، معادل ده درصد (۱۰%) از مبلغ جریمه موضوع این ماده در اختیار این فرماندهی قرار میگیرد. (الحاقیه مورخ ۱۴۰۳/۵/۲)
ماده 38 – در شهرستانهائی که برخی از اتحادیهها به علت نداشتن امکانات وتوانائیهای لازم نتوانند صدور پروانه کسب را عهدهدار شوند، به پیشنهاد آن اتحادیه وتصویب کمیسیون نظارت، مسئولیت صدور پروانه کسب به طور موقت به اتاق اصناف شهرستان واگذار میگردد. درصورت رفع مشکل، بنا به پیشنهاد همان اتحادیه و تصویبکمیسیون نظارت، مسئولیت صدور پروانه کسب برعهده اتحادیه قرار خواهد گرفت.
ماده47– منابع مالی اتاق اصناف ایران عبارتند از:
1– سهدرصد(3%) از درآمد اتاق اصناف شهرستانها
2– وجوه دریافتی بابت ارائه خدمات فنی و آموزشی غیرموظف
3– کمکهای داوطلبانه و بلاعوض مردمی
4– وجوه حاصل از چاپ و فروش نشریات، کتب و جزوات منتشره بهمنظور ارتقای سطح اطلاعات و آگاهی اعضای هیأت مدیره اتحادیهها و افراد صنفی
5 – درآمد موضوع تبصره(7) ماده(72) این قانون
تبصره – میزان و نحوه دریافت موارد فوق حسب آیین نامهای است که توسط دبیرخانه هیأتعالی نظارت و با همکاری اتاق اصناف ایران تهیه میشود و حداکثر ظرف سهماه از لازمالاجراء شدن این قانون بهتصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت میرسد.
ماده 63 – عدم اجرای ضوابط قیمتگذاری و توزیع: عبارت است از عدم ارائهمدارک لازم جهت اجرای ضوابط قیمتگذاری و توزیع به مراجع قانونی بدون عذرموجهظرف سه ماه از تاریخ ترخیص کالا یا خدمت وارداتی یا دراختیار گرفتن تولید داخلی برایآن دسته از کالاها و خدماتی که توسط مراجع قانونی ذیربط مشمول قیمتگذاریمیگردند.
تبصره – تشخیص موجه بودن عذر با وزارت صنعت، معدن و تجارت است.
جریمه عدم اجرای ضوابط قیمتگذاری و توزیع، با عنایت به دفعات تکرار درطول هر سال تخلف، به شرح زیر است:
الف – مرتبه اول – جریمه نقدی معادل نصف قیمت رسمی کالا یا خدمت.
ب – مرتبه دوم – جریمه نقدی معادل دوبرابر قیمت رسمی کالا یا خدمت.
ج – مرتبه سوم – جریمه نقدی معادل چهار برابر قیمت رسمی کالا یا خدمت ونصب پارچه یا تابلو برسردر محل کسب به عنوان متخلف صنفی و تعطیل محل کسب بهمدت یک ماه.
ماده 81 – نیروی انتظامی کشور موظف است دراجرای این قانون همکاری لازم را با اتحادیهها، اتاقهای اصناف شهرستان و اتاق اصناف ایران معمول دارد. نحوه همکاریبهموجب آیین نامهای خواهد بود که توسط دبیرخانه هیأت عالی نظارت با همکاریوزارت کشور و نیروی انتظامی تهیه و به تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید.
ماده8 – اتاق اصناف شهرستان: اتاقی متشکل از رؤسای اتحادیههای صنفی هر شهرستان برای انجام وظایف و مسئولیتهای مقرر در این قانون است.
ماده 19 – در صورتی که دارنده پروانه کسب محجور شود، قیم میتواند با رعایتغبطه محجور و طبق مقررات این قانون نسبت به اداره یا انتقال واحد صنفی اقدام کند.
ماده 28 – واحد صنفی تنها درموارد زیر پس از گذرانیدن مراحل مندرج درآیین نامهای که به تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید، به طور موقت از یک هفته تاشش ماه تعطیل میگردد:
الف – اشتغال به شغل یا مشاغل دیگر در محل کسب، غیر از آنچه در پروانه کسبقید گردیده یا کمیسیون نظارت مجاز شمرده است.
ب – تعطیل محل کسب بدون دلیل موجه حداقل به مدت پانزده روز برای آن دسته از صنوفی که به تشخیص هیأت عالی نظارت موجب عسر و حرج برای مصرف کنندهمیشود.
تبصره – تشخیص موجه بودن دلیل با اتاق اصناف شهرستان است.
ج – عدم پرداخت حق عضویت به اتحادیه براساس ضوابطی که در آیین نامه مصوب کمیسیون نظارت تعیین شده است.
د – عدم اجرای مصوبات و دستورات قانونی هیأت عالی و کمیسیون نظارت که بهوسیله اتحادیهها به واحدهای صنفی ابلاغ شده است.
تبصره – تشخیص عدم اجرا بر عهده اتاق اصناف شهرستان است.
ه– – عدم اجرای تکالیف واحدهای صنفی به موجب این قانون.
تبصره 1 – تعطیل موقت واحد صنفی با اعلام اتحادیه، رأساً از طریق نیرویانتظامی به عمل میآید.
تبصره 2 – هر فرد صنفی که واحد کسب وی تعطیل میشود میتواند به کمیسیوننظارت شکایت کند. نظر کمیسیون نظارت که حداکثر ظرف دو هفته اعلام خواهد شد، لازمالاجراء است. در صورت اعتراض فرد صنفی میتواند به مراجع ذیصلاح قضاییمراجعه کند.
تبصره 3 – جبران خسارات وارد شده به واحد صنفی دراثر تعطیل غیرموجه بامجوز اتحادیه یا مراجع دیگر، به استناد نظر کمیسیون نظارت، برعهده دستوردهنده است.
تبصره4– در مواردی که تعطیلی واحد صنفی بهتشخیص کمیسیون نظارت شهرستان موجب عسر و حرج مصرفکننده میشود، واحد صنفی مزبور به جریمه نقدی از دو میلیون (2.000.000)ریال تا بیست میلیون (20.000.000) ریال محکوم میشود.
ماده 39 – وظایف کمیسیون بازرسی اتاقهای اصناف شهرستان به قرار زیر است:
الف – بازرسی امور مربوط به اتحادیهها به منظور حصول اطمینان از رعایتضوابط و مقررات صنفی و تنظیم گزارشهای لازم.
تبصره – کمیسیون موظف است نتیجه بررسی و گزارشهای خود را ازطریق هیأترئیسه اتاق اصناف شهرستان جهت بررسی کمیسیون نظارت تسلیم دارد.
ب – بازرسی و رسیدگی به شکایات و اعتراضاتی که به اتاق اصناف شهرستانمیرسدو ارائه گزارش لازم به مجمع
ماده 64 – فروش اجباری: عبارت است از فروش اجباری یک یا چند نوع کالا یاخدمت به همراه کالا یا خدمت دیگر.
جریمه فروش اجباری به شرح زیر است:
الف – برای فروش اجباری کالا، الزام فروشنده به پس گرفتن کالا و جریمه نقدیمعادل پنج برابر قیمت فروش کالای تحمیلی.
ب – برای فروش اجباری خدمت، جبران خسارت وارد شده به خریدار و جریمهنقدی معادل پنج برابر مبلغ خدمت اجباری.
ماده 82 – اگر یک فرد صنفی، به سبب تغییر الگوی مصرف یا نیازها، یا رویدادهایپیشبینی نشده تحمیلی، امکان ادامه فعالیت صنفی خود را از دست بدهد، میتواند با کسب نظر مالک و تأیید کمیسیون نظارت و با حفظ کاربری محل کسب به فعالیت صنفیدیگری در همان محل بپردازد.
ماده 9 - شورای اصناف کشور: شورائی است که از نمایندگان هیأت رئیسه مجامعامور صنفی شهرستانهای کشور با هدف تقویت مبانی نظام صنفی در تهران تشکیلمیگردد.
ماده 20 – درصورت فوت صاحب پروانه کسب، حقوق متعارف ناشی از واحدصنفی متعلق به ورثه است. چنانچه ورثه یا نماینده قانونی آنها مایل باشند، درصورت دارابودن شروط فردی، میتوانند ظرف مدت دو سال نسبت به اخذ پروانه کسب با رعایتمقررات اقدام کنند. پس از انقضای مهلت مقرر پروانه متوفی از درجه اعتبار ساقط است.
ماده 20 مکرر – (الحاقیه مورخ 1403/05/02) کلیه اتحادیه ها حداکثر تا انتهای تیرماه و اتاقهای اصناف سراسر کشور تا انتهای مردادماه هر سال مکلفند صورتهای مالی حسابرسی شده خود را مطابق با معیارها و ضوابط فنی حسابرسی و در قالب نرم افزار مالی متحدالشکل که مؤلفههای آن توسط هیأت عالی نظارت تعیین میگردد، تهیه نموده و ترازنامه سالانه خود را پس از تأیید کمیسیون نظارت ذی ربط در تارنمای اتاق اصناف ایران و دبیرخانه هیأت عالی نظارت به تفکیک اتحادیه و اتاق، بارگذاری نمایند.
تبصره ۱- (الحاقیه مورخ 1403/05/02) اتحادیه ها و اتاقهایی که مجموع منابع درآمد ناخالص سالانه آنها کمتر از سی میلیارد (۳۰.۰۰۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال است، از این حکم مستثنی بوده و مکلفند مطابق بند (ز) ماده (۳۰) و بند «ص» ماده (۳۷) این قانون، صورتهای مالی و ترازنامه خود را در تارنمای اتاق اصناف ایران و دبیرخانه هیأت عالی نظارت به تفکیک اتحادیه و اتاق بارگذاری نمایند. در صورت عدم اجرای این حکم در موعد مقرر، اعضای مؤثر هیأت مدیره اتحادیه و یا هیأت رئیسه اتاق اصناف، مشمول حکم از راجع به تخلف مؤثر صنفی شده و در مرتبه اول به اخطار کتبی و در صورت تکرار، به عزل محکوم میشوند.
تبصره ۲- (الحاقیه مورخ 1403/05/02) کلیه پرداختهای واحدهای صنفی اعم از وجوه قانونی و سایر کمکهای دریافتی صرفاً از طریق سامانهای که توسط اتاق اصناف ایران با تأیید دبیرخانه هیأت عالی نظارت تهیه میشود، صورت میگیرد و دریافت هرگونه وجه خارج از سامانه مذکور تخلف محسوب میشود.
ماده29– [به موجب بند (1) ماده 282 قانون مالیات های مستقیم نسخ شده است]
متن منسوخ: اتحادیهها میتوانند وصولمالیات، عوارض و هزینه خدمات وزارتخانهها، شهرداریها و سازمانهای وابسته به دولت را طبق مقررات و قوانین جاری در راستای قرارداد تنظیمی و در قبال اخذ کارمزد عهدهدار شوند و مبالغ وصول شده بابت مالیات، عوارض یا هزینه خدمات را بلافاصله به حساب قانونی مربوطه واریز کنند.
تبصره – در صورت عدم اقدام از سوی اتحادیهها، اتاق اصناف شهرستان میتواند با تنظیم قرارداد و در قبال اخذ کارمزد عهدهدار انجام مسئولیتهای مقرر در این ماده شود.
ماده 40 – مسؤولان اتاقهای اصناف شهرستان و اتحادیهها مکلفند تسهیلات لازم را برایانجام دادن وظایفی که طبق این قانون به کمیسیون بازرسی محول شده است، فراهم کنند.
ماده 65 – عدم درج قیمت: عبارت است از نصب نکردن برچسب قیمت بر کالا،استفاده نکردن از تابلو نرخ دستمزد خدمت در محل کسب یا حرفه یا درج قیمت به نحویکه برای مراجعهکنندگان قابل رؤیت نباشد. جریمه عدم درج قیمت در هر بار تخلف دویست هزار (000 200) ریال است.
ماده 83 – شهرداریها موظفند درصورت تخریب محلهای کسب، دراجرایطرحهای مصوب، از دریافت هزینههای مترتب بر صدور پروانه ساخت محل جدیدخودداری ورزند. اگر معوضی از طرف شهرداریها پیشنهاد شود، ارزش روز آن نباید ازارزش روز محل کسب تخریب شده کمتر باشد.
ماده 10 – کمیسیون نظارت : کمیسیونی است که به منظور برقراری ارتباط و ایجاد هماهنگی بین اتحادیهها و اتاقهای اصناف شهرستان با سازمانها و دستگاههای دولتی در راستایوظایف و اختیارات آنها و همچنین نظارت بر اتحادیهها و اتاقهای اصناف شهرستان هر شهرستان تشکیل میشود.
ماده 30 – وظایف و اختیارات اتحادیهها عبارت است از:
الف – ارائه پیشنهاد برای تهیه، تنظیم یا تغییر ضوابط صدور پروانه کسب و انواعپروانههای لازم برای مشاغل، به اتاق اصناف شهرستان.
ب – اجرای مصوبات و بخشنامههای هیأت عالی نظارت و کمیسیون نظارت کهدرچارچوب این قانون به اتحادیهها ابلاغ میگردد.
تبصره – اتاق اصناف شهرستان موظف است مصوبات و بخشنامههای هیأت عالینظارت و کمیسیون نظارت را ظرف پنج روز از تاریخ دریافت به اتحادیهها ابلاغ کند. پس ازانقضای این مهلت، دبیرخانه هیأت عالی نظارت و کمیسیون نظارت میتوانند بیواسطه مصوبات و بخشنامههای خود را به اتحادیهها برای اجرا ابلاغ کنند.
ج – ارائه پیشنهاد درباره امور اصناف به اتاق اصناف شهرستان.
د – صدور پروانه کسب با دریافت تقاضا و مدارک متقاضیان با رعایت قوانین ومقررات مربوط.
ه– – ابطال پروانه کسب و تعطیل محل کسب طبق مقررات این قانون و اعلام آن بهکمیسیون نظارت و جلوگیری از ادامه فعالیت واحدهای صنفی که بدون پروانه کسب دایر میشوند (مطابق ماده 27 این قانون) یا پروانه آنها به عللی باطل میگردد.
و – تنظیم بودجه سال بعد و تسلیم آن تا آخر دی ماه هر سال به اتاق اصناف شهرستان جهت رسیدگی و تصویب.
ز – تنظیم ترازنامه سالانه و تسلیم آن تا پایان خرداد ماه هر سال به اتاق اصناف شهرستان برای رسیدگی و تصویب.
ح – ایجاد تسهیلات لازم برای آموزشهای مورد نیاز افراد صنفی به طور مستقل یا باکمک سازمانهای دولتی یا غیردولتی.
ط – تشکیل کمیسیونهای رسیدگی به شکایات، حل اختلاف، بازرسی واحدهایصنفی، فنی و آموزشی و کمیسیونهای دیگر مصوب هیأت عالی نظارت.
تبصره 1 – اعضای کمیسیونهای مذکور بین سه تا پنج نفرند که از میان اعضایدارای پروانه کسب به پیشنهاد اتحادیه و تصویب اتاق اصناف شهرستان ذیربط تعیین میشوند.
تبصره 2 – آیین نامه اجرایی این بند توسط دبیرخانه هیأت عالی نظارت و اتاقهای اصناف مرکز استان مراکزاستانها تهیه و به تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید.
تبصره 3 – درصورت بروز اختلاف صنفی بین افراد صنفی و اتحادیه، مراتب بهاتاق اصناف شهرستان جهت رسیدگی و صدور رأی ارجاع میشود. طرف معترض نسبت بهرأی صادر شده میتواند ظرف بیست روز اعتراض خود را به کمیسیون نظارت تسلیم دارد. نظر کمیسیون نظارت قطعی و لازمالاجراء خواهد بود. درصورت اعتراض هر یک از طرفین میتوانند به مراجع ذیصلاح قضایی مراجعه کنند.
ی – وصول مالیات، عوارض و هزینه خدمات به نمایندگی از طرف وزارتخانهها، شهرداریها و سازمانهای وابسته به دولت.
ک – هماهنگی با شهرداری و شورای شهر به منظور ایجاد شهرکهای صنفی و تمرکزتدریجی کالاها و معاملات عمده فروشی در میادین و مراکز معین شهری متناسب بااحتیاجات شهر طبق مقررات و ضوابطی که بهتصویب کمیسیون نظارت برسد.
ل – ارائه پیشنهاد به منظور تعیین نرخ کالا و خدمات، حدود صنفی، تعدادواحدهای صنفی مورد نیاز در هر سال جهت صدور پروانه کسب به اتاق اصناف شهرستان جهت رسیدگی و تصویب کمیسیون نظارت.
م – سایر مواردی که در این قانون پیشبینی شده است.
تبصره – در بخشها و شهرهای تابعه مرکز شهرستان که بنا به اعلام اتحادیهها و تصویب هیأتعالی نظارت انجام خدمات صنفی ازطریق اتحادیه مقدور نیست، ادارات دولتی ذیربط، شهرداریها، سازمانهای وابسته و دفاتر اتاقهای اصناف شهرستان حسب مورد مجازند خدمات مذکور را انجام دهند.
ن – برگزاری دورههای آموزشی احکام تجارت و کسب و کار بهطور مستقل یا با کمک بسیج اصناف کشور قبل از صدور و تمدید پروانه کسب اعضای صنف
س – اتحادیههایی که بیش از دو هزار عضو و بازارهای گسترده صنفی دارند میتوانند برای کمک و تسهیل انجام امور مراجعین، در نقاط مختلف دفتر نمایندگی تشکیل دهند.
ماده 66 – عدم صدور صورتحساب: عبارت است از خودداری از صدورصورتحسابی که با ویژگیهای مندرج در ماده (15) این قانون منطبق باشد. جریمه عدمصدور صورتحساب در هر بار تخلف دویست هزار ریال (000 200) ریال است.
ماده 84 – حراجهای فردی یا جمعی فصلی یا غیرفصلی واحدها یا افراد صنفیطبق آیین نامهای خواهد بود که توسط دبیرخانه هیأت عالی نظارت تهیه و بهتصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت میرسد. برگزاری حراج بدون رعایت ضوابط مندرج در آن آیین نامه، واحدصنفی را مشمول مجازات مندرج در ماده (68) این قانون خواهد کرد.
ماده 11 – هیأت عالی نظارت : هیأتی است که به منظور تعیین برنامهریزی، هدایت، ایجاد هماهنگی و نظارت برکلیه اتحادیهها، اتاقهای اصناف شهرستان، اتاق اصناف ایران و کمیسیونهای نظارت تشکیلمیگردد و بالاترین مرجع نظارت بر امور اصناف کشور است.
ماده 31 – منابع مالی هر اتحادیه عبارتند از:
الف – حق عضویت افراد صنفی در اتحادیه.
ب – وجوه دریافتی در ازای خدمات غیرموظف از قبیل خدمات فنی و آموزشی به اعضای صنف
ج – کمکهای دریافتی از اشخاص حقیقی یا حقوقی.
د – کارمزد وصول مالیات، عوارض و هزینه خدمات وزارتخانهها، شهرداریها وسازمانهای وابسته به دولت.
ه– – درصدی از وجوه دریافتی بابت صدور و تمدید پروانه کسب
تبصره1– اتحادیهها مکلفند هنگام صدور و تمدید پروانه کسب مبالغی را از افراد صنفی وصول و درصدی از آن را به حساب اتاق اصناف شهرستان (موضوع بند1 ماده37 مکرر) و درصد دیگری را به حساب اتاق اصناف ایران (موضوع بند1 ماده 47) واریز کنند. میزان مبالغ دریافتی و درصد سهم اتاقهای اصناف شهرستان و ایران و نحوه وصول وجوه مزبور و سایر بندهای این ماده متناسب با وضعیت اتحادیه، نوع شغل و شهر، فقط در چهارچوب آیین نامهای مجاز است که به پیشنهاد اتاق اصناف ایران و با همکاری اتاقهای اصناف استانها توسط دبیرخانه هیأتعالی نظارت تهیه میشود و حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ لازمالاجراء شدن این قانون بهتصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت میرسد.
تبصره2– اتحادیهها موظفند بیست درصد (20%) مبالغ دریافتی به موجب این ماده را به حساب اتاق اصناف شهرستان واریز کنند. مبالغی که جهت تهیه ساختمان و برگزاری دورههای آموزشی در قالب کمکهای دریافتی از اعضاء اخذ شده است با تأیید اتاق اصناف شهرستان از حکم این تبصره مستثنی است.
ماده 67 – چنانچه براثر وقوع تخلفهای مندرج در این قانون، خسارتی بهاشخاص ثالث وارد شود، به درخواست شخص خسارتدیده، فرد صنفی متخلف، علاوهبر جریمههای مقرر در این قانون، به جبران زیآنهای وارد شده به خسارت دیده نیز محکومخواهد شد.
تبصره – هر فرد صنفی که نسخهای از صورتحساب(فاکتور) خرید کالا را در واحد صنفی خود محفوظ ندارد و یا از ارائه آن به مأموران خودداری کند به پرداخت پانصد هزار (500.000) ریال جریمه محکوم میشود.
ماده 85 – برگزاری روز بازارهای جمعی واحدها یا افراد صنفی براساسآیین نامهای خواهد بود که توسط دبیرخانه هیأت عالی نظارت تهیه و به تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت خواهد رسید.
ماده68 – عدم رع–ایت مفاد م–واد (16) و (17) و م–قررات موضوع بند (ک) ماده (37) قانون از سوی فردصنفی، تخلف محسوب میشود و متخلف به پرداخت جریمه نقدی در مرتبه اول دو میلیون (2.000.000) ریال و در مرتبه دوم پنج میلیون (5.000.000) ریال و در مرتبه سوم و مراتب بعدی به ده میلیون (10.000.000) ریال محکوم میشود.
