اصل1
امپراتور مظهر کشور و وحدت مردم است. مقام وی از اراده مردم ناشی می گردد که قدرت حاکم را در دست دارند.
مادههای قوانین
دسته: بین الملل ، قانون: قانون اساسی ژاپن
اصل2
تاج و تخت امپراتوری مورثی خواهد بود و جانشینی طبق قانون دربار امپراتوری مصوب مجلسین انجام خواهد شد.
اصل3
کلیه اقدامات و احکام امپراتور در امور دولتی باید با مشورت و تصویب هیات وزیران باشد. بدین ترتیب مسیولت احکام مزبور به عهده هیات وزیران خواهد بود.
اصل4
امپراتور فقط در امور دولتی مصرح در قانون اساسی می تواند اقدام نماید و در مورد حکومت، قدرتی ندارد. امپراتور می تواند اجرای امور دولتی مربوط به خود را به موجب قانون به دیگران تفویض نماید.
اصل5
هر گاه مطابق قانون دربار امپراتوری، شورای نیابت امپراتوری تشکیل گردد،جانشین امپراتور اقدامات خود را در امور دولتی به نام امپراتور انجام می دهد. در این صورت قسمت اول اصل چهارم قابل اجرا می باشد.
اصل6
امپراتور، نخست وزیر منتخب مجلسین را منسوب می نماید. رییس قضات دیوان عالی کشور را هیات وزیران معرفی و امپراتور وی را منسوب می کند.
اصل7
امپراتور امور دولتی زیر را از طرف مردم با مشورت و تصویب هیات وزیران انجام خواهد داد: - توشیح و صدور فرمان اجرای اصلاحات قانون اساسی، قوانین و تصویب نامه های هیات وزیران و عهدنامه ها. - دعوت به تشکیل مجلسین. - انحلال مجلس نمایندگان. - اعلام انتخابات عمومی برای تعیین اعضای مجلسین. - تایید نصب و عزل وزیران و سایر مقامات دولتی به ترتیبی که قانون پیش بینی کرده است و نیز تایید اختیارات تام و استوارنامه سفیران و نمایندگان سیاسی کشور. - تایید عفو عمومی و اختصاصی، تخفیف و تعویق مجازات و اعاده حقوق. - اعطای نشانهای افتخار. - تایید اسناد تصویب و سایر مدارک سیاسی به ترتیبی که قانون پیش بینی نموده است. - پذیرش سفیران و نمایندگان سیاسی خارجی. - انجام وظایف تشریفاتی.
اصل 8
خاندان امپراتور اجازه دریافت و یا اعطای هیچ گونه مال و هدیه ای را بدون اجازه مجلسین ندارند.
اصل9
به منظور تحقق صلح بین المللی بر اساس عدالت و نظم، مردم ژاپن برای همیشه جنگ را به عنوان وسیله ای برای اعمال حاکمیت یک کشور و نیز تهدید یا استفاده از زور را به عنوان وسیله حل و فصل اختلافات بین المللی مردود می شمارند. برای رسیدن به هدف فوق، نیروهای زمینی، دریایی، هوایی و نیز سایر امکانات بالقوه جنگی هرگز نگهداری نخواهند شد. حق "نگهداشتن کشور در حالت جنگ" به رسمیت شناخته نخواهد شد.
اصل10
شرایط لازم برای کسب تابعیت کشور ژاپن به موجب قانون تعیین می گردد.
اصل11
هیچ کس از حقوق بنیادین خود محروم نخواهد شد. حقوق بنیادین بشر که این قانون اساسی تضمین کرده، به عنوان حقوق غیر قابل تعرض و جادوانه، به نسل حاضر و نسلهای آینده ژاپن اعطا می گردد.
اصل12
آزادیها و حقوقی که قانون اساسی برای مردم تضمین کرده است، با کوشش مستمر مردم حفظ خواهد شد. مردم از هر گونه سو استفاده از این آزادیها و حقوق خودداری خواهند کرد و همواره از آنها در جهت رفاه عمومی استفاده خواهند
اصل13
کلیه مردم به عنوان افراد جامعه مورد احترام می باشند. در امر قانونگذاری و سایر امور حکومتی، حق حیات، آزادی و رفاه آنان تا حدی که مخل رفاه عمومی نباشد مورد توجه کامل خواهد بود.
اصل14
کلیه مردم در برابر قانون یکسان بوده و هیچ گونه تبعیضی در روابط سیاسی، اقتصادی یا اجتماعی از حیث نژاد، آیین، جنسیت، موقعیت اجتماعی و اصالت وجود نخواهد داشت. اشراف و طبقه اشرافی به رسمیت شناخته نمی شوند. دارا بودن افتخار و مدال و لقب موجب هیچ گونه امتیازی نخواهد بود. این گونه افتخارات که اعطا شده یا خواهند شد، صرفا در زمان حیات دارندگان آنها اعتبار دارند.
اصل15
مردم حق انتخاب و عزل مقامات دولتی را دارند. این حق غیر قابل انتقال است. مقامات دولتی خدمتگزار همه افراد جامعه می باشند نه گروهی از آنان. حق رای عمومی افراد واجد شرایط در خصوص انتخاب مقامات دولتی تضمین میشود. در کلیه انتخابات، مخفی بودن آرا، غیر قابل تعرض است و رای دهنده به طور علنی یا خصوصی برای انتخابی که به عمل آورده است، مورد بازخواست قرار نخواهد گرفت.
اصل16
هر کس حق دارد به منظور جبران خسارت یا برکناری مقامات دولتی یا وضع و نسخ و اصلاح قوانین، تصویب نامه ها و مقررات و یا امور دیگر به نحو مسالمت آمیز دادخواهی کند و هیچ کس به سبب این گونه دادخواهی ها مورد رفتار تبعیض آمیز قرار نخواهد گرفت.
اصل17
در صورتی که شخصی از اعمال غیر قانونی ماموران دولتی دچار زیان گردیده باشد، حق دارد به ترتیبی که در قانون پیش بینی شده است برای جبران خسارت خود، علیه دولت یا مئسسات دولتی اقامه دعوی نماید.
اصل18
هیچ شخصی را نمی توان به کاری ملزم و مقید نمود. کار اجباری جز به عنوان مجازات برای جرم، ممنوع است.
اصل19
آزادی اندیشه و عقیده مصون از تعرض خواهد بود.
اصل20
آزادی مذهب برای همگان تضمین می گردد. به هیچ یک از سازمانهای مذهبی امتیازی از طرف دولت و نیز اجرای اقتدار خاص سیاسی داده نخواهد شد. هیچکس را نمی توان به شرکت در مراسم، جشنها و انجام اعمال مذهبی مجبور نمود.دولت و نهادهای دولتی از تعلیمات مذهبی و هر گونه فعالیتهای دیگر در این مورد اجتناب خواهند کرد.
اصل21
آزادی اجتماعات و انجمنها و نیز آزادی بیان، مطبوعات و دیگر شیوه های ابراز عقیده تضمین گردیده است. هیچگونه سانسوری اعمال نمی شود و محرمانه بودن راه های برقراری ارتباط مصون از تعرض خواهد بود.
اصل22
هر کس در تغییر اقامتگاه و انتخاب شغل خود تا حدی که با منافع جامعه درتعارض نباشد، آزاد خواهد بود. آزادی افراد در مسافرت به خارج از کشور و تغییر تابعیت خود، از تعرض مصون است.
اصل23
آزادی فعالیتهای علمی و فرهنگی تضمین می گردد.
اصل24
ازدواج فقط بر اساس رضایت متقابل زن و شوهر انجام می گیرد و با همکاری طرفین و رعایت حقوق متساوی زوجین، حفظ خواهد شد. در مورد انتخاب همسر، حق مالکیت، ارث، انتخاب محل زندگی، طلاق و سایر مسایل مربوط به ازدواج و خانواده، قوانین لازم بر پایه حفظ حرمت فردی و تساوی اساسی زوجین وضع خواهد شد.
اصل25
همه مردم حق داشتن حداقل مطلوب یک زندگی شایسته و مبتنی بر فرهنگ را دارا می باشند. دولت در تمام مراحل زندگی حداکثر تلاش خود را برای ارتقا و گسترش سطح رفاه و امنیت اجتماعی و بهداشت عمومی به عمل می آورد.
اصل26
همه مردم حق دارند بر حسب استعدادشان از آموزش یکسان به ترتیبی که قانون پیش بینی نموده، برخوردار گردند. همه مردم موظفند پسران و دختران تحت تکفل خویش را از آموزش متعارف به ترتیب مقرر در قانون بهره مند نمایند. این آموزش اجباری، رایگان خواهد بود.
اصل27
کلیه مردم موظف به کار کردن و دارای حق اشتغال می باشند. ضوابط مربوط به دستمزد، ساعات کار، تعطیلی و سایر شرایط به موجب قانون تعیین می شود. به کار واداشتن افراد خردسال ممنوع است.
اصل28
حق کارگران در نگاهداری اموال و داشتن اتحادیه و تشکیلات کارگری و مذاکره و اقدامات جمعی تضمین می گردد.
اصل29
حق مالکیت و نگاهداری اموال از تعرض مصون است. قانون حقوق مالکیت را مطابق با مصلحت جامعه تبیین می کند. ضبط اموال خصوصی افراد برای مصارف عمومی با پرداخت غرامت عادلانه امکان پذیر است.
اصل30
افراد کشور به پرداخت مالیات به نحوی که قانون معین می کند، موظف می باشند.
اصل31
هیچ کس از حق حیات و آزادی محروم نخواهد شد و همچنین هیچ مجازات کیفری دیگری اعمال نمی گردد مگر مطابق آیین و روش مقرر در قانون.
اصل32
هیچ کس از حق مراجعه به دادگاهها محروم نخواهد بود.
اصل33
بدون حکم صادره از سوی یک مقام صلاحیتدار قضایی که در آن جزییات جرم انتسابی ذکر شده باشد، هیی کس را نمی توان دستگیر نمود مگر در حین ارتکاب جرم.
اصل34
هیچ کس را بدون آن که فورا اتهامش به وی اعلام و از امتیاز فوری داشتن وکیل برخوردار گردد، نمی توان دستگیر یا بازداشت کرد. همچنین هیچ کس را نمی توان بدون دلایل کافی بازداشت نمود و بنابر تقاضای هر شخصی این گونه دلایل و مدارک باید فورا در دادگاه علنی با حضور متهم و وکیل وی ارایه گردد.
اصل35
ورود به منازل، تفتیش اوراق و اسناد و توقیف اموال افراد ممنوع است، مگر به موجب اجازه کتبی که متضمن دلایل کافی باشد، به ویژه در آن باید محل تفتیش و اشیای مورد نظر برای توقیف مشخص و معین شده باشد، به استثنای موارد مندرج در اصل سی و سوم. تفتیش و توقیف در هر مورد باید به موجب اجازه کتبی و جداگانه مقام صلاحیتدار قضایی باشد.
اصل36
اعمال شکنجه توسط مامورین دولتی و مجازاتهای بیرحمانه مطلقا ممنوع است.
اصل37
در تمامی دعاوی کیفری، متهم از حق محاکمه سریع و علنی به وسیله یک دادگاه بیطرف برخوردار خواهد بود. متهم فرصت کافی جهت تحقیق از شهود را خواهد داشت و حق دارد با هزینه دولت و طی مرحله اجباری رسیدگی، شهودی را به دادگاه فراخواند. در تمامی موارد، متهم از کمک وکیل مدافع صلاحیتدار برخوردار است. در صورتی که خودش نتواند وکیل انتخاب نماید، تعیین وکیل از سوی دولت برای کمک به او صورت می گیرد.
اصل38
هیچ کس را به شهادت علیه خود نمی توان مجبور کرد. اعترافاتی که با اجبار، شکنجه، تهدید و یا ثس از توقیف یا بازداشت طولانی به دست آمده باشد، به عنوان دلیل مسموع نیست و پذیرفته نمی شود. هیچ کس را نمی توان تنها به استناد اقرار خودش محکوم و مجازات نمود.
اصل39
هیچ کس را نمی توان از نظر کیفری مسیول عملی دانست که در زمان ارتکاب، قانونی بوده و یا به سبب ارتکاب آن عمل، یک بار محاکمه و تبریه گردیده است و هیچ کس را تحت هیچ عنوان نمی توان برا ی یک جرم دوبار محاکمه و مجازات نمود.
اصل40
در صورتی که شخصی پس از بازداشت و زندانی شدن تبریه گردد، می تواند برای جبران خسارت علیه دولت به ترتیب مقرر در قانون اقامه دعوی کند.
