ماده 1 - محاسبات لازم درباره خالص نیاز آبی محصولات مختلف کلیه مناطق آبیاری و همچنین تعیین الگوی مصرف بهینه بر اساس ضمیمه شماره (1) این آیین‌ نامه، توسط کمیته کارشناسی مرکب از یک نفر نماینده از هر یک از وزارتخانه های نیرو و کشاورزی و بر مبنای طرحی که در این خصوص تهیه خواهد شد برای کلیه مناطق آبیاری کشور و با بهره گیری از کلیه امکانات موجود در وزارتخانه، ظرف دوازده ماه پس از تصویب این آیین‌ نامه صورت خواهد گرفت و نتایج حاصل طی گزارشی به وزارتخانه های یاد شده تسلیم خواهد شد. این گزارش پس از تایید وزرای کشاورزی و نیرو و تصویب هیات دولت به عنوان یک سند ملی در مورد الگوی مصرف بهینه آب کشاورزی به کار گرفته می‌شود.

ماده 2 - تا زمان انجام محاسبات موضوع ماده (1) به منظور ایجاد سرعت لازم در اجرای این آیین‌ نامه، الگوی مصرف بهینه براساس مفاد مندرج در ضمیمه شماره یک این آیین‌ نامه توسط وزارت نیرو بر پایه اطلاعات موجود در بانک اطلاعاتی طرح جامع آب کشور طرح های جامع کشاورزی، آبخیز داری و همچنین سازمان های آب منطقه ای و سازمان های کشاورزی در هر یک از مناطق آبیاری در مدت سه ماه پس از تصویب این آیین‌ نامه تعیین می‌شود. گزارش تهیه شده پس از اخذ تایید وزارت کشاورزی، به طور موقت و تا زمان اعمال نتایج حاصل از ماده (1) این آیین‌ نامه مبنای محاسبه الگوی مصرف بهینه آب و در نهایت تحویل حجمی آب قرار خواهد گرفت.

ماده 3 - وزارت کشاورزی مکلف است به منظور تحقق مفاد این آیین‌ نامه الگوهای کشت در هر یک از مناطق آبیاری کشور را براساس سیاست های ملی و منطقه ای منابع آب و خاک و ضوابط بهره برداری مطلوب و دیگر عوامل موثر مشخص و ظرف ده ماه به وزارت نیرو اعلام نماید. تبصره 1 - حکم نماینده وزارت نیرو در کمیته کارشناسی موضوع ماده (1) این آیین‌ نامه از طرف وزیر نیرو و حکم نماینده وزارت کشاورزی از طرف وزیر کشاورزی صادر خواهد شد و دبیرخانه آن در وزارت کشاورزی متمرکز خواهد بود. کمیته می‌تواند در جهت انجام وظایف ذی ربط از کارشناسان یا مشاورین ذی صلاح استفاده نماید. تبصره 2 - در صورتی که براساس این ماده، وزارت کشاورزی به هر دلیلی در بعضی از مناطق نتواند الگوهای کشت را بر حسب درخواست وزارت نیرو به موقع در اختیار وزارتخانه یاد شده قرار دهد، وزارت نیرو مجاز است به انتخاب الگوی کشت موقت به مدت یک سال در هر یک از استانها اقدام نماید. تبصره 3 - مدت ارایه اطلاعات مورد نیاز الگوی کشت از طرف وزارت کشاورزی در خصوص ماده (2) آیین‌ نامه دو ماه پس از تصویب این آیین‌ نامه می‌باشد. تبصره 4 - وزارتخانه های نیرو، کشاورزی، جهاد سازندگی و دستگاههای تابعه آنها و همچنین سایر دستگاههای دولتی مکلفند اطلاعات، مدارک و تسهیلات لازم را در اجرای وظایف کمیته ماده (1) این آیین‌ نامه فراهم نمایند و در اختیار کمیته یاد شده قرار دهند.

ماده 4 - با انجام محاسبات موضوع ماده (1) این آیین‌ نامه و اعلام الگوهای کشت برابر ماده (3) این آیین‌ نامه توسط وزارت کشاورزی و با توجه به نقطه تحویل آب مشخص شده در مواد (8) و(15) این آیین‌ نامه مقدار آب قابل تحویل با الگوی مصرف بهینه آب برای هر یک از مناطق آبیاری کشور، برابر فرمول ضمیمه شماره (1) این آیین‌ نامه به دست می‌آید. شیوه تحویل حجمی آب برای مصارف کشاورزی در مورد آب های سطحی و زیرزمینی براساس مواد موضوع فصل های دوم و سوم این آیین‌ نامه خواهد بود.

ماده 5 (اصلاحی 1376/03/21)- به منظور تحقق اهداف این آیین‌ نامه و در راستای سیاست های دولت و برای فراهم آوردن شرایط لازم برای بهره وری بهتر از منابع آب و جلب مشارکت بهره برداران، وزارت کشاورزی مکلف است ظرف حداکثر دو سال پس از تاریخ تصویب این آیین‌ نامه نسبت به ایجاد سازماندهی تشکلهای قانونی مناسب در اراضی تحت پوشش شبکه های آبیاری موضوع این آیین‌ نامه، نظیر شرکت های تعاونی، کشت و صنعت تجارتی، انجمن های بهره برداری و تشکلهای کشاورزی برای تحویل حجمی آب در منطقه تحویل به این نوع تشکلها که ترتیبات آن در فصل دوم این آیین‌ نامه مشخص شده است، اقدام نماید. وزارت نیرو مکلف است ضمن همکاری با وزارت کشاورزی در جهت ایجاد تشکل های فوق الذکر نسبت به تحویل حجمی آب، تنها به تشکلهای بهره برداری معرفی شده از طرف وزارت کشاورزی و تشکلهایی که توسط وزارت تعاون و با موافقت وزارت کشاورزی برای انجام کار کشاورزی ایجاد شده باشند اقدام نمایند. تبصره 1 - تا زمان معرفی تشکلهای موضوع این ماده، سازمان های آب منطقه ای و سازمان آب و برق خوزستان به اقتضای مورد، نسبت به تحویل آب به نماینده مصرف کنندگان در نقاط تحویل، اقدام خواهند نمود. تبصره 2 - سایر وزارتخانه ها و سازمانها و دستگاههای دولتی ذی ربط و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور مکلفند در اجرای مفاد این ماده همکاری لازم را با وزارت کشاورزی به عمل آورند.