‌بخش اول - تعاریف

‌بخش اول - تعاریف

‌بخش اول - آموزش

‌ماده 88 - وضعیت پرسنل مشمول این قانون از لحاظ خدمت حسب مورد به شرح زیر خواهد بود: ‌الف - خدمت آزمایشی. ب - خدمت آموزشی. ج - حاضر به خدمت. ‌د - مأمور. ه - مأمور به خدمت. ‌و - مرخصی. ‌ز - غایب. ح - فراری. ط - بازداشت. ی - منتظر خدمت. ک - بدون کار. ل - منتسب.

‌ماده 101 - پرسنل ارتش و وزارت دفاع و سازمان‌های وابسته به آنها از نظر امور انضباطی تابع آیین‌ نامه‌ای می‌باشند که تکالیف انضباطی پرسنل، ‌میزان تشویقات و تنبیهات انضباطی و حدود اختیارات فرماندهان و مسئولان در زمینه اعمال آنها را در حدود مقرر در این قانون تعیین می‌نماید. ‌آیین‌ نامه انضباطی فوق توسط ستاد مشترک با همکاری و هماهنگی وزارت دفاع و نیروهای سه‌گانه و سازمان عقیدتی سیاسی تهیه و در صورت‌تصویب مقام رهبری به اجراء گذارده می‌شوند.

‌ماده 106 - خدمت پرسنل در ارتش و وزارت دفاع و سازمان وابسته به آنها به یکی از صور زیر پایان می‌یابد: ‌الف - شهادت. ب - جانباز شدن. ج - بازنشستگی. ‌د - بازخریدی. ه - انتقال. ‌و - معلولیت. ‌ز - فوت. ح - استعفاء. ط - معافیت از خدمت. ی - اخراج.

‌ماده 130 - وجوه دریافتی ماهانه پرسنل کادر ثابت و پیمانی عبارت است از مجموع حقوق و مزایای مستمر به علاوه مزایای شغل منهای کسورات.

‌ماده 153 - "‌حقوق بازنشستگی"، "‌حقوق وظیفه" عبارت است از وجوهی که حسب مورد به بازنشستگان، جانبازان، معلولین و عائله تحت تکفل‌پرسنل شهید یا متوفی برابر مقررات مربوط از صندوق بازنشستگی ارتش به طور ماهانه پرداخت می‌گردد.

‌ماده 173 - ارتش و وزارت دفاع مکلفند در حدود امکانات و اعتباراتی که به موجب بند یکم اصل 43 قانون اساسی به منظور تأمین نیازهای‌اساسی و رفاهی پرسنل شاغل و یا بازنشسته و همچنین استفاده‌کنندگان از حقوق وظیفه و مستمری اختصاص می‌یابد امکان برخورداری عادلانه و‌بدون تبعیض آنها را ایجاد نمایند.

‌ماده 180 - کلیه درجه‌داران کادر ثابت موجود طبق جدول پیوست شماره 1 به شرح زیر تطبیق می‌گردند: ‌الف - گروهبان‌سوم‌ها پس از سه سال توقف در درجه گروهبان‌سومی به درجه گروهبان‌دومی نائل می‌گردند. ب - از درجه گروهبان‌دومی تا استواریکمی با درجه فعلی به خدمت خود ادامه می‌دهند. ج - ستوان‌یاران با رعایت مفاد ماده 132 این قانون به درجه ستوان‌سومی، ستوان‌یاردوم‌ها و ستوان‌یاریکم‌ها به شرط داشتن مدرک تحصیلی پایان‌دوره راهنمایی به ترتیب به درجات ستوان‌دومی و ستوان‌یکمی نائل می‌گردند. ‌ستوان‌یاریکم‌هایی که بیش از چهار سال سابقه خدمت در درجه ستوان‌یاریکمی دارند با احراز یکی از شرایط زیر به درجه سروانی نائل و سابقه خدمت‌مازاد بر چهار سال در درجه اخیر منظور خواهد شد: 1 - داشتن مدرک تحصیلی پایان دوره دبیرستان. 2 - داشتن مدرک تحصیلی پایان دوره راهنمایی یا دوم متوسطه و حداقل چهار سال سابقه آموزش نظامی و تخصصی با احتساب آموزشگاه‌گروهبانی. 3 - داشتن مدرک تحصیلی پایان دوره راهنمایی یا دوم متوسط و سطح مهارت فنی (9). ‌تبصره 1 - چنانچه مدت خدمت این قبیل پرسنل از 25 سال کمتر باشد قبل از نیل به درجه سروانی بایستی آموزش‌های مذکور در مواد 46 و 47‌این قانون را طی نمایند. ‌تبصره 2 - کلیه پرسنل مشمول این بند در صورت ارائه دیپلم از تاریخ اخذ آن به ازاء هر سال از یک ماه ارشدیت برخوردار خواهند شد. ‌تبصره 3 - سنوات خدمتی مازاد بر چهار سال توقف در درجه استواریکمی ستوان‌یاران موضوع این بند قبل از تطبیق به سنوات درجه ستوان‌یاری‌آنان اضافه و سپس تطبیق می‌شوند. ‌د - درجه‌دارانی که بر اساس مدرک تحصیلی حداقل چهارم متوسط استخدام و یا حداقل دو سال آموزش در ارتش به درجه استواری یا ستوان‌یاری‌نائل شده‌اند (‌ستوان‌یاران خلبان هوانیروز و استخدام‌های مشابه) از بند ج این ماده مستثنی بوده و طبق جدول پیوست شماره 2 به شرح زیر تطبیق‌می‌شوند: 1 - درجه‌دارانی که جمعاً پنج سال سابقه خدمت استواری و ستوان‌یاری دارند به درجه ستوان‌سومی نائل می‌گردند. 2 - درجه‌دارانی که جمعاً ده سال سابقه خدمت استواری و ستوان‌یاری دارند به درجه ستوان‌دومی نائل می‌گردند. 3 - درجه‌دارانی که جمعاً پانزده سال سابقه خدمت استواری و ستوان‌یاری دارند به درجه ستوان‌یکمی نائل می‌گردند. 4 - درجه‌دارانی که جمعاً بیست سال سابقه خدمت استواری و ستوان‌یاری دارند به درجه سروانی نائل می‌گردند. 5 - درجه‌دارانی که جمعاً بیست و پنج سال سابقه خدمت استواری و ستوان‌یاری دارند به شرط داشتن مدرک تحصیلی پایان دوره دبیرستان و طی‌دوره آموزش مناسب به تشخیص نیرو یا سازمان مربوط، به درجه سرگردی نائل می‌گردند. ه - درجه‌دارانی که بر اساس مدرک پایان دوره دبیرستان استخدام و یک تا دو سال آموزش را در ارتش طی نموده‌اند طبق جدول پیوست شماره 3‌به شرح زیر تطبیق می‌شوند: 1 - درجه‌دارانی که سه سال سابقه خدمت استواری دارند به درجه ستوان‌سومی نائل می‌گردند. 2 - درجه‌دارانی که جمعاً هشت سال سابقه خدمت استواری یا ستوان‌یاری دارند به درجه ستوان‌دومی نائل می‌گردند. 3 - درجه‌دارانی که جمعاً سیزده سال سابقه خدمت استواری یا ستوان‌یاری دارند به درجه ستوان‌یکمی نائل می‌گردند. 4 - درجه‌دارانی که جمعاً هیجده سال سابقه خدمت استواری یا ستوان‌یاری دارند به درجه سروانی نائل می‌گردند. 5 - درجه‌دارانی که جمعاً بیست و سه سال سابقه خدمت استواری یا ستوان‌یاری دارند به درجه سرگردی نائل می‌گردند.

‌ماده 198 - غیر از مواردی که در این قانون برای تهیه آیین‌ نامه‌های اجرایی مرجع خاصی مشخص شده است ستاد مشترک و وزارت دفاع می‌توانند‌در موارد دیگری که ضروری تشخیص می‌دهند نیز دستورالعمل‌ها و روش‌های اجرایی مربوط را تهیه و به موقع اجرا بگذارند.

‌ماده 204 - ژاندارمری و شهربانی جمهوری اسلامی ایران از نظر امور استخدامی و پرسنلی تابع مقررات این قانون می‌باشند. ‌تبصره 1 - حداقل سن مستخدمین مذکور در بند ط ماده 29 این قانون برای ژاندارمری و شهربانی 17 سال می‌باشد. ‌تبصره 2 - شهربانی می‌تواند علاوه بر موارد مذکور در ماده 32 این قانون برای مشاغل دیگری که منحصراً پرسنل زن باید بر عهده گیرند زنان را به‌صورت کارمند استخدام نماید. ‌تبصره 3 - مراکز و دوره‌های آموزشی شهربانی به شرح زیر می‌باشد: ‌الف - آموزشگاه سرپاسبانی معادل آموزشگاه نظامی مذکور در ماده 45 این قانون. ب - دوره تخصصی - سرپرستی معادل دوره‌های تخصصی و سرپرستی مذکور در مواد 46 و 47 این قانون. ج - دانشکده علوم انتظامی معادل دانشکده علوم نظامی مذکور در ماده 49 این قانون. ‌د - دوره رسته‌ای معادل دوره مقدماتی رسته‌ای مذکور در ماده 50 این قانون. ه - دوره عالی رسته‌ای معادل دوره عالی رسته مذکور در ماده 51 این قانون. ‌و - دوره آموزش انتظامی معادل دوره آموزش نظامی مذکور در ماده 52 این قانون. ‌تبصره 4 - عناوین درجات مذکور در بندهای 5 و 6 و 7 ماده 64 این قانون در شهربانی به ترتیب عبارتند از سرپاسبان‌سوم، سرپاسبان‌دوم، ‌سرپاسبان‌یکم. ‌تبصره 5 - در کلیه موارد این قانون به استثنای فصل یکم در رابطه با پرسنل شهربانی و ژاندارمری مقامات و سازمان‌های زیر اختیارات و‌مسئولیت‌های مقامات و سازمان‌های معادل خود در ارتش و وزارت دفاع را از نظر امور استخدامی و پرسنلی به شرح زیر دارا می‌باشند: ‌الف - وزیر و وزارت کشور معادل وزیر و وزارت دفاع و رییس ستاد مشترک و ستاد مشترک. ب - رییس شهربانی و فرمانده ژاندارمری و شهربانی و ژاندارمری معادل فرماندهان نیروها و نیروها. ج - مسئولین سازمان عقیدتی سیاسی شهربانی و ژاندارمری و سازمانهای مزبور معادل مسئول سازمان عقیدتی سیاسی ارتش و سازمان مزبور. ‌د - مسئول سازمان حفاظت اطلاعات نیروهای انتظامی و سازمان مزبور معادل مسئول سازمان حفاظت اطلاعات ارتش و سازمان مزبور. ‌تبصره 6 - پاسبان‌های درجه 1 و 2 و 3 موجود شهربانی که فارغ‌التحصیل آموزشگاه پاسبانی می‌باشند به ترتیب زیر تطبیق می‌گردند: ‌الف - دارندگان مدرک تحصیلی پایان دوره ابتدایی به درجه سرپاسبان‌سومی. ب - دارندگان مدرک تحصلی پایان دوره راهنمایی یا سیکل اول متوسطه به درجه سرپاسبان‌دومی. ج - دارندگان مدرک تحصیلی پایان دوره دبیرستان به درجه سرپاسبان‌یکمی. ‌تبصره 7 - آن گروه از پرسنل شهربانی که به موجب تبصره ذیل بند ب ماده 33 قانون استخدام ارتش، اصلاحی 1358. 8. 29 درجات پاسبان‌یکمی‌به سرپاسبان‌سومی، سرپاسبان‌سومی به سرپاسبان‌دومی را یک و نیم برابر مشابهین خود در ارتش طی نموده‌اند به هنگام تطبیق معادل مدت‌های مازاد‌بر حداقل توقف در درجات یاد شده از ارشدیت برخوردار می‌گردند. ‌تبصره 8 - هم‌ردیفان موجود شهربانی با حفظ وضعیت هم‌ردیفی خود مشابه افسران هم‌درجه موجود شهربانی با این قانون تطبیق می‌گردند.

‌قانون فوق مشتمل بر دویست و چهار ماده و یکصد و سی و نه تبصره و جداول پیوستی در جلسه روز سه‌شنبه هفتم مهر ماه یک هزار و سیصد و‌شصت و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1366. 7. 15 به تأیید شورای نگهبان رسیده است. ‌رییس مجلس شورای اسلامی - اکبر هاشمی

‌ماده 1 - در این قانون عبارات اختصاری زیر جایگزین عناوین کامل آن می‌گردد: ‌الف - "‌فرماندهی کل" به جای "‌فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران" ب - "‌نیروهای مسلح "‌به جای "‌نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران" ج - "‌ارتش" به جای "‌ارتش جمهوری اسلامی ایران" ‌د - "‌ستاد مشترک" به جای "‌ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران" ه - "‌سپاه پاسداران" به جای "‌سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران" ‌و - "‌بنا به دستور" به جای "‌بنا به دستور فرماندهی کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران" ‌ز - "‌سازمان عقیدتی سیاسی" به جای "‌سازمان عقیدتی سیاسی ارتش جمهوری اسلامی ایران" ح - "‌سازمان عقیدتی سیاسی" به جای "‌سازمان عقیدتی سیاسی ارتش جمهوری اسلامی ایران"

‌ماده 18 - استخدام در ارتش عبارت است از پذیرفته شدن شخص برای انجام خدمت موظف در یکی از مشاغل پیش‌بینی شده در این قانون.

‌ماده 44 - مراکز و دوره‌های آموزشی نظامیان کادر ثابت به شرح زیر می‌باشد: ‌الف - آموزشگاه نظامی. ب - دوره تخصصی. ج - دوره سرپرستی. ‌د - دانشکده علوم نظامی. ه - دوره مقدمات رسته‌ای. ‌و - دوره عالی رسته‌ای. ‌ز - دوره آموزش نظامی. ح - دانشکده فرماندهی و ستاد. ط - دانشگاه علوم استراتژیک. ‌تبصره - نیروها و سازمان‌ها می‌توانند در صورت لزوم با هماهنگی ستاد مشترک علاوه بر آموزش‌های فوق دوره‌های عرضی آموزشی و تخصصی‌را برای پرسنل تشکیل دهند.

‌ماده 89 - "‌خدمت آزمایشی" وضع خدمتی کارمندانی است که برابر مقررات مربوطه به خدمت پذیرفته شده و به منظور ارزیابی شایستگی‌های لازم‌به مدت 6 ماه تا دو سال مرحله آزمایشی را می‌گذرانند.

‌ماده 102 - پرسنل به مقتضای ابراز لیاقت و شایستگی به شرح زیر تشویق می‌شوند: ‌الف - تشویق شفاهی. ب - تشویق کتبی. ج - تشویق در دستور قسمتی. ‌د - تشویق در دستور نیرو یا سازمان. ه - تشویق در فرمان همگانی ارتش. ‌و - مرخصی تشویقی حداکثر به مدت 30 روز در سال. ‌ز - پاداش و جوائز. ح - اعطای نشان. ط - رفع تنبیهات. ی - ارشدیت. ‌تبصره - اعطاء درجه تشویقی از طریق ارشدیت به میزانی که منجر به نیل به درجه بالاتر گردد انجام می‌شود.

‌ماده 107 - پرسنل در موارد زیر شهید و یا در حکم شهید محسوب می‌شوند: ‌الف - کشته شدن یا فوت در میدان نبرد به سبب مأموریت. ب - کشته شدن یا فوت در هر گونه مأموریت رزمی یا جنگی و در طول رفت و برگشت به سبب مأموریت. ج - کشته شدن یا فوت در اسارت دشمن یا ضد انقلاب یا اشرار یا سارقین مسلح و یا قاچاقچیان. ‌د - کشته شدن در هر گونه حملات زمینی، هوایی و دریایی دشمن. ه - کشته شدن یا فوت در رفت و برگشت از منطقه عملیات تا محل مرخصی. ‌و - کشته شدن توسط اشرار، سارقین مسلح و قاچاقچیان به سبب مأموریت. ‌ز - کشته شدن توسط ضد انقلاب و یا به سبب عملیات خرابکاری عوامل دشمن. ح - کشته شدن در هر گونه آموزش‌های رزمی و عملیات مانوری. ط - کشته شدن حین آزمایش و تحقیقات در زمینه اسلحه و مهمات و وسائل جنگی و خنثی‌سازی مواد منفجره و محترقه به سبب مأموریت. ی - کشته شدن به سبب خدمت از طریق سوء قصد اعم از این که در ایام خدمت یا غیر خدمت باشد. ک - فوت در اثر جراحات، صدمات و بیماری‌های حاصله از موارد مندرج در بندهای بالا، مشروط بر این که جراحات یا صدمات مذکور علت‌فوت باشد. ‌تبصره - منظور از مأموریت‌های مندرج در این ماده کلیه وظایفی است که تحت همین عنوان به پرسنل اعم از انفرادی یا دسته جمعی از طرف یگان‌مربوط واگذار می‌شود.

‌بخش اول - حقوق و مزایای مستمر

‌ماده 154 - به پرسنل بازنشسته ماهانه مبلغی معادل افزایش حقوق آنان در طول خدمت به اضافه حاصل ضرب سنوات خدمت در یک سی‌ام‌حقوق بدو خدمت آنان به عنوان حقوق بازنشستگی پرداخت می‌گردد. ‌تبصره - چنانچه رتبه حقوقی پرسنل در طول خدمت در اثر ارائه مدرک تحصیلی بالاتر ارتقاء یافته باشد حقوق بدو خدمت پرسنل به تناسب‌سنواتی که با هر مدرک تحصیلی خدمت کرده‌اند محاسبه خواهد شد.

‌ماده 174 - ارتش و وزارت دفاع مکلفند بیمارستان‌ها و درمانگاه‌های خود را از نظر امکانات درمانی به نحوی تجهیز نمایند که پاسخگوی‌نیازمندیهای پرسنل باشد. ‌تبصره 1 - در مناطقی که امکانات درمانی منحصر به یگان‌های نظامی مستقر در آنها است عائله تحت تکفل پرسنل می‌توانند از امکانات مزبور‌استفاده نمایند. هزینه خدمات ارائه شده برابر مقررات سازمان خدمات درمانی ارتش به یگانهای مزبور پرداخت می‌گردد. ‌تبصره 2 - در مواردی که امکانات بیمارستان‌های ارتش و وزارت دفاع بیش از نیازهای درمانی پرسنل می‌باشد بیمارستان‌های مزبور با رعایت تقدم‌پرسنل کادر و وظیفه شاغل مجازند به کلیه اشخاص خدمات درمانی ارائه نمایند. هزینه خدمات ارائه شده برابر مقررات به بیمارستان‌های مربوط‌پرداخت می‌گردد. ‌تبصره 3 - یگان‌ها و بیمارستان‌های مذکور در تبصره‌های فوق موظف‌اند وجوه دریافتی فوق و همچنین وجوه مشابهی که از بیماران اورژانس‌دریافت می‌نمایند را به حساب خزانه واریز و در پایان هر ماه معادل وجوه واریز شده را حداکثر در حدود اعتبارات مصوب در قانون بودجه هر سال از‌خزانه دریافت و صرف تأمین نیازمندی‌ها و توسعه امکانات خود نمایند.

‌ماده 181 - همافران بر اساس سوابق خدمتی طبق جدول پیوست شماره 4 به شرح زیر تطبیق می‌گردند: ‌الف - کلیه همافرسوم‌ها به درجه ستوان‌سومی نائل می‌گردند. ب - کلیه همافرانی که چهار سال سابقه خدمت همافری دارند به درجه ستوان‌دومی نائل می‌گردند. ج - کلیه همافرانی که هشت سال سابقه خدمت همافری دارند به درجه ستوان‌یکمی نائل می‌گردند. ‌د - کلیه همافرانی که سیزده سال سابقه خدمت همافری دارند به درجه سروانی نائل می‌گردند. ه - کلیه همافرانی که نوزده سال سابقه خدمت همافری دارند به درجه سرگردی نائل می‌گردند. ‌و - کلیه همافرانی که بیست و شش سال سابقه خدمت همافری دارند به درجه سرهنگ‌دومی نائل می‌گردند. ‌تبصره - همافران می‌توانند با تقاضای شخصی و موافقت سازمان مربوط برابر مقررات این قانون مانند کارمندان دیپلمه که در بدو خدمت دو سال‌آموزش دیده‌اند با احتساب سنوات خدمتی به کارمند تبدیل شوند.

‌ماده 199 - بدیهی است اختیارات فرماندهی کل محدود به موارد مصرحه در این قانون نمی‌باشد. همچنین در کلیه مواردی که در این قانون صدور‌دستور یا تصویب امری از سوی فرماندهی کل در پی ارائه پیشنهاد از سوی مقامات یا مراجع دیگر ذکر شده است، اخذ تصمیم فرماندهی کل منحصر به‌ارائه پیشنهادات مزبور نخواهد بود.

‌ماده 2 - نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران عبارتند از: ارتش و سپاه پاسداران و نیروهای انتظامی. ‌تبصره - نیروهای انتظامی جمهوری اسلامی ایران به ژاندارمری، شهربانی و کمیته انقلاب اسلامی ایران اطلاق می‌گردد.

‌ماده 19 - مشاغل ارتش و وزارت دفاع و سازمان‌های وابسته به آنها از نظر پرسنلی که در آن مشاغل منصوب می‌گردند به سه گروه تقسیم می‌شوند: 1 - شغل نظامی که عبارت است از مجموعه وظایف و اختیارات مشخصی که در جداول سازمان برای نظامیان پیش‌بینی می‌شود. 2 - شغل کارمندی که عبارت است از مجموعه وظایف و اختیارات مشخصی که در جداول سازمان برای کارمندان پیش‌بینی می‌شود. 3 - شغل مشترک که عبارت است از مجموعه وظایف و اختیارات مشخصی که در جداول سازمان با این عنوان تعیین شده و منحصر به نظامیان یا‌کارمندان نبوده و قابل تخصیص به هر دو می‌باشد. ‌تبصره 1 - مشاغل فرماندهی در ارتش از مشاغل نظامی می‌باشد. ‌تبصره 2 - غیر از مشاغل فرماندهی مدیریت کلیه رده‌ها در وزارت دفاع و سازمان‌های وابسته به آنها از مشاغل مشترک می‌باشند. ‌تبصره 3 - در مشاغل مشترک شرایط احراز شغل باید به نحوی تعیین گردد که شایسته‌ترین پرسنل اعم از نظامی و کارمند منصوب گردند صرف‌نظامی یا کارمند بودن موجب ارشدیت پرسنل بر یکدیگر نخواهد بود.

‌ماده 45 - آموزشگاه نظامی. ‌آموزشگاه‌های نظامی به منظور آموزش نظامی و تخصصی اولیه به کسانی که با مدرک پایان دوره راهنمایی استخدام می‌شوند تشکیل می‌شود و دوره‌آموزشی آن حداقل یک سال خواهد بود. هر نیرو یا سازمان متناسب با نیاز خود نسبت به تشکیل آنها در یگان‌ها و مناطق مختلف اقدام و اساسنامه‌مربوط را تدوین و مواد آموزشی را معین خواهند نمود به نحوی که فارغ‌التحصیلان آن به خوبی از عهده مشاغل گروهبان‌دومی، گروهبان‌یکمی و‌استواردومی برآیند. دوره‌های آموزش نظامی و تخصصی اولیه این آموزشگاه‌ها ممکن است به صورت مجزا در مراکز آموزشی مختلف ارتش اجرا شود.

‌ماده 90 - "‌خدمت آموزشی" وضع خدمتی پرسنلی است که بدون داشتن شغل سازمانی در یکی از مؤسسات یا مراکز آموزشی به هزینه ارتش یا‌وزارت دفاع و یا سازمان‌های وابسته به آنها، آموزش می‌بینند. ‌تبصره - جز در مورد آموزش‌های بدو استخدام چنانچه دوره آموزش کمتر از شش ماه باشد پرسنل با حفظ محل سازمانی به صورت مأمور دوره را‌طی خواهند نمود و در صورتی که دوره آموزش بیشتر از 6 ماه باشد پرسنل در دوران آموزش منتسب خواهند شد.

‌ماده 103 - تنبیهاتی که به علت تخلفات پرسنل اعمال می‌شود به شرح زیر است: ‌الف - توبیخ شفاهی. ب - توبیخ کتبی. ج - توبیخ در دستور قسمتی. ‌د - توبیخ در دستور نیرو یا سازمان. ه - توبیخ در فرمان همگانی ارتش. ‌و - خدمت شبانه روزی در قسمت، حداکثر تا 30 روز. ‌ز - بازداشت غیر قابل تمدید در بازداشتگاه، حداکثر تا 30 روز. ح - کسر حقوق حداکثر به میزان یک پنجم، حداکثر به مدت 4 ماه. ط - انتظار خدمت حداکثر تا 6 ماه. ی - بدون کاری حداکثر تا 3 ماه. ک - محرومیت از ترفیع به مدت محدود و حداکثر دو سال در زمان صلح و چهار سال در زمان جنگ. ل - تنزیل درجه یا رتبه برای مدت محدود یا دائم. م - معافیت از خدمت. ن - اخراج از خدمت. ‌تبصره 1 - اعمال تنبیهات مذکور در بندهای (‌ز) و (ح) این ماده منوط به تفویض اختیار از سوی فرماندهی کل (‌ مقام رهبری) به فرماندهان می‌باشد. ‌تبصره 2 - در صورتی که تنزیل درجه یا رتبه برای مدت محدود اعمال شود، پس از انقضای مدت مزبور پرسنل مورد تنبیه یا رتبه قبل از تنبیه با‌همان سابقه به خدمت ادامه داده و ترفیعات بعدی آنان بر اساس درجه یا رتبه مزبور خواهد بود و در صورتی که تنزیل درجه یا رتبه به طور دائم اعمال‌شود، پرسنل مورد تنبیه پس از طی حداقل مدت توقف در درجه یا رتبه تنبیهی با احتساب قدمت خدمت در درجه یا رتبه قبل از تنزیل به درجه یا رتبه‌بالاتر نائل شده و ترفیعات بعدی آنان طبق مقررات این قانون خواهد بود.

‌ماده 108 - پرسنلی که یک یا چند عضو خود یا بخشی از آن را برای همیشه از دست دهند، یا بیش از یک سال به منظور درمان بستری گردند، و یا‌به علت فقدان سلامتی، تمام یا بخشی از توان کاری خود را از دست بدهند و تا یک سال کارآیی خود را به دست نیاورند، چنانچه در یکی از موارد‌مذکور در ماده فوق این وضعیت برای آنان به وجود آمده باشد جانباز و در سایر موارد معلول شناخته می‌شوند. ‌جانبازان و معلولین از نظر وضعیت خدمتی مشمول یکی از بندهای زیر خواهند شد: ‌الف - پرسنلی که خسارت وارده بر عضو یا اعضاء آنان و یا میزان کارآیی از دست رفته ایشان جزئی بوده و امکان ادامه خدمت بدون مشقت برای‌آنان وجود داشته باشد به خدمت ادامه خواهند داد. ب - پرسنلی که خسارات وارده بر عضو یا اعضاء آنان و یا میزان کارایی از دست رفته ایشان در حدی باشد که ادامه خدمت برای آنان توأم با مشقت‌باشد لکن شخصاً مایل به ادامه خدمت باشند به خدمت ادامه می‌دهند و در صورت عدم تمایل بازنشسته می‌گردند. ج - پرسنلی که خسارت وارده بر عضو یا اعضاء آنان و یا میزان کارایی از دست رفته ایشان در حدی باشد که امکان ادامه خدمت را از آنان سلب‌نماید و پرسنلی که بیش از یک سال بستری باشند بازنشسته می‌گردند. ‌تبصره 1 - تشخیص تطبیق وضعیت پرسنل با این ماده و بندهای آن از نظر پزشکی بر عهده کمیسیون عالی پزشکی می‌باشد. ‌تبصره 2 - پرسنلی که بر اساس این ماده بازنشسته می‌گردند چنانچه حداکثر تا 5 سال پس از بازنشستگی سلامت خود را به نحوی بازیابند که به‌تشخیص کمیسیون عالی پزشکی امکان ارجاع شغل به آنان وجود داشته باشد در صورتی که واجد صلاحیت اعاده به خدمت باشند با تمایل شخصی و‌با تصویب مقامات مذکور در ماده 78 این قانون با درجه یا رتبه قبل از بازنشستگی به خدمت اعاده می‌گردند.

‌ماده 131 - حقوق ماهانه پرسنل از مجموع چهار عامل زیر تشکیل می‌گردد: ‌الف - حداقل حقوق - مبلغ معینی است که به عنوان کمترین میزان حقوق دریافتی در سطح پرسنل مشمول این قانون پرداخت می‌گردد. ب - حق کارآیی - مبلغی است برابر با حاصل ضرب رتبه حقوقی به توان دو در واحد حق کارآیی. ج - حق ارتقاء - مبلغ ثابتی است که به طور یکسان در ازای نیل به یک درجه یا رتبه بالاتر به حقوق پرسنل افزوده می‌گردد. ‌د - حق پایه - مبلغ ثابتی است که به طور یکسان در ازای هر پایه که پس از هر دو سال خدمت به پرسنل تعلق می‌گیرد، به حقوق آنان افزوده‌می‌گردد. ‌تبصره 1 - اولین رتبه حقوقی برای پرسنلی که بر اساس تحصیلات پائین‌تر از پایان دوره ابتدایی استخدام می‌شوند برابر است با یک و برای‌دارندگان مدارک تحصیلی پایان دوره ابتدایی برابر است با 2 و در ازاء هر سال تحصیل بالاتر از آن یک واحد به آن افزوده می‌گردد. در محاسبه اولین رتبه‌حقوقی پرسنل، سنوات آموزشی قبل از نیل به درجه یا رتبه در بدو استخدام نیز منظور می‌گردد. ‌تبصره 2 - اولین رتبه حقوقی کارمندان موضوع ماده 74 این قانون برابر است با رتبه‌های مذکور در همان ماده. ‌تبصره 3 - رتبه تبصره پرسنل پس از اولین رتبه برابر است با تعداد درجات یا رتبه‌های دریافتی پس از نخستین درجه یا رتبه به اضافه اولین رتبه‌حقوقی.

‌ماده 155 - دریافت حقوق بازنشستگی یا وظیفه و سهمیه مستمری تواماً ممنوع بوده و در این حالت فقط مبلغ بیشتر پرداخت خواهد شد.

‌ماده 175 - جانبازان، معلولین، بازنشستگان، مستمری‌بگیران و عائله تحت تکفل پرسنل شاغل و بازنشسته و وظیفه‌بگیر و مستمری‌بگیران زیر‌پوشش سازمان خدمات درمانی خواهند بود. ‌تبصره - پرسنل کادر ثابت می‌توانند از امکانات سازمان تأمین خدمات درمانی ارتش نیز استفاده نمایند.

‌ماده 182 - کلیه افسران موجود ارتش با درجه فعلی طبق جدول پیوست شماره 5 تطبیق می‌گردند. ‌تبصره - سرهنگ‌هایی که دوره دانشکده افسری را گذرانده یا دارای مدرک لیسانس مورد نیاز و قابل قبول ارتش می‌باشند با داشتن 5 سال سابقه‌خدمت در درجه سرهنگی به درجه سرتیپ‌دومی نائل خواهند شد. چنانچه این قبیل پرسنل دوره فرماندهی و ستاد را طی کرده و یا دارای مدرک فوق‌لیسانس مورد نیاز و قابل قبول ارتش باشند با داشتن چهار سال سابقه خدمت در درجه سرهنگی به درجه سرتیپ‌دومی نائل می‌گردند.

‌ماده 200 - انتصاب در مشاغل فرماندهی از سوی فرماندهی کل محدود به پرسنل نظامی نمی‌باشد.

‌ماده 3 - ارتش جمهوری اسلامی ایران به مجموعه ستاد مشترک، نیروهای زمینی، هوایی، دریایی و سازمانهای وابسته به آنها اطلاق می‌گردد.

‌ماده 20 - رسته عبارت از مجموع رشته‌های شغلی است که از نظر تخصص یا نوع کار یا نوع آموزش وابستگی و ارتباط نزدیک داشته باشند.

‌ماده 46 - دوره تخصصی. ‌دوره‌های تخصصی برای تکمیل رسته و تخصص پرسنل بین درجات استواردومی و استواریکمی به مدت حداقل 6 ماه تشکیل می‌گردد. نیروها و‌سازمانها مکلفند نسبت به تشکیل این دوره‌ها طوری اقدام نمایند که کلیه پرسنل بعد از درجه استواردومی بتوانند به موقع این دوره را طی نمایند. ‌اساسنامه و برنامه‌های آموزشی باید طوری تنظیم گردد که فارغ‌التحصیلان آن بتوانند از عهده مشاغل درجات استواریکمی تا ستوان‌یکمی برآیند. نیل‌این پرسنل به درجات استواریکمی و ستوان‌سومی منوط به موفقیت در طی این دوره می‌باشد.

‌ماده 91 - "‌حاضر به خدمت" وضع پرسنلی است که برابر مقررات مربوط در یکی از مشاغل سازمانی منصوب و عملاً در آن شغل انجام وظیفه‌می‌نمایند.

‌ماده 104 - رسیدگی به تخلفات پرسنل که فرمانده نیروی مربوط برای آنان پیشنهاد محرومیت از ترفیع، تنزیل درجه یا رتبه، معافیت از خدمت و یا‌اخراج از خدمت می‌دهد و همچنین رسیدگی به شکایات پرسنل از رده‌های بالاتر در امور خدمتی، در هیأت‌هایی مرکب از اعضاء مشروحه زیر به عمل‌می‌آید: ‌الف - معاون پرسنلی نیروی مربوط یا جانشین وی. ب - رییس بازرسی نیروی مربوط یا جانشین وی. ج - مسئول سازمان عقیدتی سیاسی نیروی مربوط یا جانشین وی. ‌د - مسئول سازمان حفاظت اطلاعات نیروی مربوط یا جانشین وی. ه - نماینده سازمان قضایی نیروهای مسلح. ‌تبصره 1 - چنانچه پرسنل متخلف یا شاکی، جمعی وزارت دفاع یا ستاد مشترک باشند، مقامات هم‌تراز وزارت دفاع و مشترک هیأت را تشکیل‌خواهند داد و پیشنهاد تنبیهات فوق‌الذکر نیز به وسیله وزیر دفاع یا رییس مشترک به هیأت ارائه خواهد شد. ‌تبصره 2 - هیأت‌های رسیدگی می‌توانند از اشخاصی که ضروری تشخیص می‌دهند به منظور اظهار نظر دعوت نمایند لیکن حق رأی منحصر به‌اعضاء اصلی هیأت است. ‌تبصره 3 - دعوت از شخص متخلف جهت استماع دفاعیات وی در جلسه رسیدگی الزامی است لکن در صورتی که دو بار بدون عذر موجه در‌جلسه هیأت حضور نیابد این حق از وی سلب می‌گردد. ‌تبصره 4 - حداقل یک هفته قبل از تشکیل جلسه رسیدگی، موضوع تخلف و دلائل مربوط و خلاصه پرونده و سوابق پرسنل متخلف به تمامی‌اعضاء هیأت و همچنین شخص متخلف کتباً اعلام می‌گردد. ‌تبصره 5 - شکایات پرسنل از رده‌های بالاتر تنها در صورتی که قابل طرح در این هیأت خواهد بود که قبلاً توسط پرسنل مزبور به فرمانده یک رده‌بالاتر و فرمانده نیروی مربوط و در مورد پرسنل وزارت دفاع و ستاد مشترک به وزیر دفاع یا رییس ستاد مشترک گزارش شده باشد. ‌تبصره 6 - تصمیمات هیأت با اکثریت آراء اتخاذ خواهد شد و جز در موارد معافیت یا اخراج از خدمت و شکایت از فرماندهان نیروها و رییس‌ستاد مشترک و وزیر دفاع، پس از درج در فرمان همگانی قابل اجراء می‌باشد. در این موارد نیز در صورتی که ظرف مدت یک ماه پس از ابلاغ تصمیمات‌به شخص ذینفع مورد اعتراض وی قرار نگیرد پس از درج در فرمان همگانی قابل اجراء است و در صورت تسلیم اعتراضیه، موضوع در هیأت مذکور در‌ماده 105 این قانون مورد رسیدگی قرار گرفته و رأی هیأت مزبور پس از درج در فرمان همگانی قابل اجراء خواهد بود. ذینفع نسبت به آراء قابل اجراء هر‌یک از دو هیأت می‌تواند به مراجع صالحه قضایی تنظیم نماید. ‌تبصره 7 - رسیدگی به تخلفات مرتبط با جنگ که برای عاملین آنها پیشنهاد تنبیهات فوق‌الذکر گردیده است بر عهده دادگاه‌های نظامی خواهد بود‌که به منظور رسیدگی به جرائم و تخلفات پرسنل، در مناطق مورد نیاز تشکیل می‌گردد. ‌تبصره 8 - اعمال تنبیهات مذکور در این ماده به وسیله فرماندهی کل، منوط به طی مراحل فوق‌الذکر نمی‌باشد.